Hosgeldiniz! Anonymous
Özel Arama

Dügâh Makamı

Makamlarla ilgili bilgileri burada bulabilirsiniz.

Dügâh Makamı

İleti neyhane » 26 Arl 2011, 21:41

Dügâh makamı
dugah.jpg
dugah.jpg (16.7 KiB) 2722 defa görüntülendi

Abdulbâkî Nâsır Dede: "Bu dahi kudema-ı müteahhirin ve kudema indinde, yegâh gibi iki perdeden, yani bir rast perdesi, badehu bir dügâh perdesi göstermekten ibarettir."

Hızır Ağa: "Dügâh ismi, perde ve şube olup, imtizac-ı nagamat budur ki zirgüle nîmi ile dügah ve segâh ve çargâh ve hüseynî gösterüp, yine çargah ve nevâ ve nevâda Çargâh ve Segâh beyan ve zirgüle ile makamı dügâh perdesinde âyân ede."

Hüseyin Sadettin Arel :"Dügâh makamı, Sabâ dizisinin pest tarafına yegâh perdesindeki Neveser dizisinden bir kısmının karıştırılmasından hasıl olmuştur."

Dr. Suphi Ezgi: "Dügâh makamı; baş, orta ve sonunda Hicaz-zirgüle dizisinin bir kısmının bir Sabâ dizisine karıştığından başka bir şey değildir."

17. yüzyılda yaşamış olan Ahi Çelebi, musikiye ilişkin kitabında Uşşak Makâmını şöyle tarif ediyor:

Dügâh oldur ki, cüz'ü küçük ola. Nev'i ahar, kendi hanesi rast üstündedir. Âgâzesi ve karargâhı kendi perdesidir. Kendi hanesinden aşağı rast, yukan Segâh ve çargâh hanelerini seyreder, işte dügâh budur.

Ahi Çelebi'nin "nev'i ahar" diye söz ettiği Makâm Dügâh Makâmıdır. Bu dönemlerde, Uşşak Makâmına Dügâh da denildiği unutulmamalı ve bu zihinlerde bir karışıklığa sebep olmamalıdır.

Kantemiroğlu, Dügâh Makâmının açıklanması ve Dügâh Makâmının niteliği başlıkları ile Uşşak Makâmının özelliklerini bildirmektedir:

Musiki ile uğraşanlar, bugüne değin Dügâh Makâmını hangi fasla koyacaklarını münakaşa edip dururlar ve Makâmın ne olduğunu da açıklayıp göstermezler. Bazısı, Dügâh Makâmı yoktur der, bazısı da maddesiz bir şubedir, çok dar olduğundan, bu perde ve Makâmda bestelenmiş bir şey yoktur, buyurur. Bunun gibi, gereksiz ve akıl almaz pek çok söz söylerler. Onun için, biz, bu tür kimselerin dolambaçlı, karma karışık sözlerine çok şaşar, bu büyük ve kıymetli Makâmın özünü ve tarifini bilmeyenlere hayret ederiz. Çünki çocukların bile bildiği anayol gibidir, kılavuz istemez.... Yukarıda söylenen şekilde, sekiz perdelik daireye kutup olarak dügâh perdesi alınıp seslendirildiği ve gerek kalından inceye ve gerek inceden kalına doğru hareket ettikten sonra belirttiğimiz kutba doğru gelinip karar verildiği takdirde, Uşşak Makâmının meydana geleceği ve icra edilmiş olacağı gün gibi açıktır. Öyle ki, başka bir Makâmdan şüphelenmek için en ufak bir ihtimal yoktur.

Kantemiroğlu, kendi zamanında ve daha evvelki dönemlerde Dügâhın açıklamış olduğunu ve bugün bizim kullandığımız Dügâh Makâmının henüz literatüre geçmediğini de belirtmiş oluyor.

Gerçekten, Mevlevilerin Uşşak Makâmına Dügâh adını verdikleri bilinmektedir. Dügâh âyin-i şerifi de, diğer iki beste-i kadim (Hüseynî, Pençgâh) ile bu dönemlerde veya bu dönemden az evvel bestelenmiş olmalıdır.

Abdülbaki Nasır Dede, Dügâh ve Uşşak Makâmlarını birbirinden ayırarak, evvelce isim karışıklığına sebep olan iki Makâmın ayrı ayrı tariflerini vermekte ve karışıklığı gidermektedir. Ana Makâm olarak aldığı Uşşak için, Nasır Dede şu tarife yer veriyor:

Uşşak, Nevâ perdesinden âgâz idüb, Çargâh ve Segâh ve Dügâh perdesine hubût ve anda karar ider. Amma, Nevâ perdesinden yukarı, Hüseynî ve Acem ve Gerdaniye ve Muhayyer perdesine dek suûd ider. Bu Makâmın aslı kudema-i müteahhirinin Nevâ dediği Makâm ve kudemanın Nevruz-ı Asıl dediği âvâzedir ve ihtilaf-ı daire bunda dahi cereyanı vardır.

Nasır Dede, Uşşak Makâmının kendi dönemine gelinceye kadar geçirdiği değişiklikleri açıklarken, en eskilerden sonra gelenlerin Nevâ dediği (bugünkü Bûselik) diziyi daha evvelki dönemlerde gelen kudemanın biraz değişik olarak kabul edip Nevruz-ı Asıl olarak bildiklerini söylüyor ve diyor ki: "ihtilaflı olan daire [sekizli] Nevruz-ı Asıl mıdır, yoksa Nevâ mıdır?" Bu anlaşmazlığın musikiciler arasında uzun süre devam ettiğini de bildiriyor

Kaynak:http://www.turkmuzigi.web.tr/makam/595-dugah
Koskoca Alemde Yalnız Bir Kulum!
Kullanıcı avatarı
neyhane
Site Yöneticisi
Site Yöneticisi
 
İleti: 1181
Kayıt: 28 Mar 2011, 20:57
Cinsiyet: Erkek
Yasadiginiz sehir: İstanbul-I (Avrupa)
Bulunduğu_ilçe: * Beylikdüzü İlçesi
Dogum_Tarihi: 06 Mar 1987

Türk Müziğinde Makamlar

Kimler çevrimiçi

Bu forumu görüntüleyenler: Kayıtlı kullanıcı yok ve 1 misafir